جوراب پوشیدن در خواب یکی از عادات رایج بسیاری از افراد است، اما آیا این کار میتواند به چشمها آسیب برساند یا بر سلامت بینایی تأثیر منفی داشته باشد؟ شاید تاکنون تصور کرده باشید که پوشیدن جوراب فقط بر دمای پا و راحتی خواب تأثیر دارد، اما تحقیقات علمی نشان میدهند که تغییر دمای بدن و جریان خون در هنگام خواب میتواند بر سلامت چشم نیز اثرگذار باشد. در این مقاله، به طور کامل بررسی میکنیم که آیا جوراب پوشیدن در خواب برای چشم ضرر دارد یا خیر و اینکه چه نکاتی را باید برای حفظ سلامت چشم هنگام خواب رعایت کنید.
جوراب پوشیدن در خواب برای چشم ضرر دارد؟
پیش از پاسخ به این سوال بهتر است بدانیم که چرا برخی افراد در هنگام خواب جوراب میپوشند و این عادت ناشی از چیست؟
چرا برخی افراد عادت دارند جوراب در خواب بپوشند؟
بسیاری از افراد عادت دارند هنگام خواب جوراب بپوشند و این عادت دلایل مختلفی دارد. مهمترین دلایلی که افراد این کار را میکنند شامل موارد زیر است:
1- حفظ دمای بدن و راحتی خواب: پوشیدن جوراب در خواب، باعث گرم نگه داشتن پاها میشود و دمای کلی بدن را متعادل میکند. افرادی که پاهای سرد دارند یا راحتی خوابشان با دمای پایین مختل میشود، بیشتر به این عادت تمایل دارند.
2- بهبود گردش خون و کاهش اختلالات خواب: گرم نگه داشتن پاها باعث باز شدن رگهای خونی و بهبود گردش خون میشود. این موضوع میتواند به تسریع خواب و کاهش احتمال بیخوابی کمک کند. برخی مطالعات نشان میدهند که دمای پای گرم، باعث کوتاهتر شدن زمان لازم برای به خواب رفتن میشود.
3-عوامل روانشناختی و عادتهای شخصی: بعضی افراد به دلیل عادات خانوادگی یا تجربههای شخصی، پوشیدن جوراب در خواب را بخشی از روتین شبانه خود میدانند. این کار میتواند حس آرامش و امنیت بیشتری ایجاد کند و خواب آرامتری را به این دسته از افراد به همراه داشته باشد.
4- پیشگیری از خشکی پوست و پاهای ترکخورده: پوشیدن جوراب مرطوب یا نرمکنندهدار به شبانه، علاوه بر راحتی، باعث حفظ رطوبت پوست پا و کاهش ترکخوردگی میشود. افرادی که به سلامت پا حساس هستند، این کار را بخشی از مراقبت شبانه خود میدانند.

پوشیدن جوراب و تغییر دمای بدن
پوشیدن جوراب در هنگام خواب باعث میشود که پاها گرم بمانند و دمای کلی بدن کمی کاهش یابد. این تغییر دما باعث میشود جریان خون در اندامهای مرکزی و سر به میزان جزئی تغییر کند. در حالت طبیعی، جریان خون در شب به گونهای تنظیم میشود که چشمها و مغز به خوبی تغذیه شوند و فشار داخل چشم ثابت باقی بماند.
اگر جوراب خیلی تنگ باشد، این فشار ممکن است باعث محدود شدن گردش خون در پاها شود و در نتیجه فشار خون مرکزی کمی تغییر کند. این تغییر در افراد سالم معمولاً خطرناک نیست، اما در افراد دارای بیماریهای قلبی، فشار خون بالا یا مشکلات چشمی خاص، ممکن است به صورت جزئی روی سلامت چشم تأثیر بگذارد.
این مطلب را نیز بخوانید:
چرا سلامت چشم در خواب اهمیت دارد؟
چشمها در طول روز تحت فشارهای مختلفی مانند نور، خستگی و خشکی قرار میگیرند. خواب کافی و با کیفیت، فرصت ترمیم و بازسازی بافتهای چشم را فراهم میکند و گردش خون مناسب، نقش کلیدی در تغذیه سلولهای چشم و حفظ سلامت بینایی دارد.
همچنین دمای بدن در هنگام خواب، به ویژه در اندامهای محیطی مانند پا، میتواند جریان خون عمومی بدن را تغییر دهد و به طور غیرمستقیم روی چشمها اثر بگذارد.
تحقیقات نشان میدهند که گردش خون سالم و ثابت، فشار داخل چشم را کنترل میکند و خطر ابتلا به بیماریهایی مانند گلوکوم یا خشکی چشم را کاهش میدهد.
بنابراین هر عادتی که دمای بدن یا جریان خون را تغییر دهد، حتی عادتهایی ساده مانند پوشیدن جوراب، ممکن است تاثیراتی جزئی روی چشم داشته باشد.
آیا پوشیدن جوراب در خواب باعث آسیب به چشم میشود؟
برای پاسخ به این سوال که آیا جوراب پوشیدن در خواب برای چشم ضرر دارد یا خیر، باید به نظرات محققین رجوع کرد. با توجه به مطالعات علمی، پوشیدن جوراب به طور مستقیم به چشمها آسیب نمیرساند و باعث بیماری یا کاهش بینایی نمیشود. با این حال، چند نکته مهم وجود دارد:
تنگ بودن جوراب: جورابهای خیلی تنگ ممکن است گردش خون پا را محدود کنند و فشار خون مرکزی را کمی تغییر دهند.
افراد با فشار خون بالا یا مشکلات چشمی: در این افراد، تغییر جریان خون ممکن است کمی فشار داخل چشم را افزایش دهد.
دما و تهویه اتاق: اگر اتاق خواب خیلی گرم یا خیلی سرد باشد، اثر جوراب روی گردش خون ممکن است تشدید شود.
به طور کلی، افراد سالم میتوانند با خیال راحت جوراب بپوشند، اما توجه به تنگی و جنس جوراب و دمای محیط خواب توصیه میشود.

راهکارهای حفظ سلامت چشم هنگام خواب
به طور کلی، جوراب پوشیدن در خواب برای چشم در افراد سالم ضرری ندارد،اما برای اطمینان از سلامت چشم و جلوگیری از مشکلات احتمالی، رعایت چند نکته ساده الزامی است:
استفاده از جوراب مناسب: جوراب باید راحت و غیر تنگ باشد تا جریان خون پا مختل نشود. جوراب گرم و راحت انتخاب کنید و از جورابهای خیلی فشرده پرهیز کنید.
کنترل دمای اتاق خواب: دمای محیط خواب را معتدل نگه دارید تا گردش خون طبیعی حفظ شود. دمای اتاق خواب را بین ۱۸ تا ۲۲ درجه سانتیگراد تنظیم کنید.
تمرینات سبک قبل از خواب: نرمشهای کوتاه برای بهبود گردش خون و کاهش فشار روی چشم توصیه میشود. قبل از خواب کمی قدم بزنید یا حرکات کششی سبک انجام دهید تا گردش خون در کل بدن، از جمله چشمها، بهینه شود.
مشورت با پزشک متخصص: گاهی اوقات، ممکن است که فرد بیماری زمینهای خاصی داشته باشد که در این صورت برای این فرد جوراب پوشیدن در خواب برای چشم ضرر دارد. مراقب بیماریهای زمینهای باشید و در صورت مشکلات چشمی یا فشار خون بالا، با پزشک مشورت کنید.
برای اطمینان از سلامت چشم خود و دریافت راهنماییهای تخصصی میتوانید از متخصصان کلینیک چشمپزشکی تریتا کمک گرفته و با انجام معاینات چشم از یلامت چشمان خود مطمئن شوید.

جمعبندی
در نهایت با توجه به مطالعات پژوهشی، در پاسخ به این سوال که جوراب پوشیدن در خواب برای چشم ضرر دارد یا نه، میتوان گفت که این کار در افراد سالم، نه تنها ضرر مستقیم و جدی برای چشمها ندارد، بلکه میتواند حتی به بهبود راحتی خواب و گردش خون کمک کند، اما نکته کلیدی توجه به شرایط فردی است.
عواملی از جمله، پوشیدن جوراب تنگ یا دمای محیط نامناسب، میتواند جریان خون را تحت تاثیر قرار داده و به طور غیرمستقیم فشار داخل چشم تغییر کند. همچنین افرادی که دارای مشکلات چشمی خاص، فشار خون بالا یا بیماریهای قلبی هستند، بهتر است این عادت را با احتیاط و زیر نظر پزشک دنبال کنند.
از طرفی این عادت با رعایت چند نکته ساده، پوشیدن جوراب در خواب میتواند به بخشی از روتین سالم خواب تبدیل شود و به آرامش و کیفیت خواب نیز کمک کند.
سوالات متداول
به طور مستقیم خیر. این عادت برای افراد سالم ضرری ندارد، اما توجه به تنگی جوراب و دمای محیط اهمیت دارد. همچنین، افراد دارای بیماریهای زمینهای، بهتر است با پزشک متخصص مشورت کنند.
بله، افراد سالم میتوانند، اما کسانی که مشکلات فشار خون یا چشمی دارند، باید مراقب باشند.
ممکن است جریان خون پا را محدود کند و فشار خون مرکزی کمی تغییر کند، اما در افراد سالم معمولاً قابل توجه نیست.
تنظیم دمای اتاق، استفاده از جوراب راحت، خواب کافی و حرکات سبک قبل از خواب موثر هستند.
خیر، پوشیدن جوراب به طور مستقیم روی چشم تأثیر نمیگذارد، اما رعایت نکات ساده برای سلامت کلی بدن مهم است.
افراد با بیماری قلبی، فشار خون بالا یا مشکلات چشمی خاص بهتر است قبل از خواب جوراب تنگ نپوشند و مشورت پزشک داشته باشند.
منابع: health.clevelandclinic.org

